Хндлг чагыс чер чурттугларывыс!
Бгн республиканы ндезин чонуну онзагай байырлалы – Тыва дыл хнн демдеглеп турар бис. Ону анаа тургузуп кагбаан. Бо дээрге бисти гбелеривис-биле сырый харылзаавысты, салгалдан салгалче дамчыдып берип чоруур байлак культуравысты демдээ-дир. Трээн дылывыс бистерни гбелеривис-биле, оларны мерген угаадыглары-биле, чонувусту скелерден ылгалып турар талалары-биле харылзаштырып чоруур.
Дыл – чгле кижилер аразында харылзаа чепсээ эвес-тир. Ол дээрге чоннарны ртемчейже кршкнн, философиязыны база тгзн илередии-дир. Бисти трээн дылывыс онза уянгылыг, ону чер-черлер аайы-биле диалектилерден эскерип болур. Тыва дылга кижини сагыш-сеткилини байлаан, угаан-бодалыны чаражын белени-биле илередип болур. Дылывыста оран-черивис чараш каазы, чачылдарывыс кч-кж, чонувус хн синиккен.
Амгы еде делегей дыка скерлип, ниитижип турар. Ынчангаш трээн дылыны камгалалы оо эдилекчилеринге онза чугула черни ээлеп турар апарган. Дылды камгалалы – эрткен ени мурнунга хлээлгевис, а келир еже салыышкынывыс болур. Тыва кижи брз дылывысты камгалалы, келир ези болгаш хгжлдези дээш харыысалгалыг болур ужурлуг. Бисти ажы-тлдеривис трээн дылынга чоргаарал-биле чугаалап, оо чаражын магадып, ажыглап чоруур кылдыр ажылдаар бис.
Тыва дыл хн – биске дылывысты незини дугайында боданыр чылдагаан болзун. Ааа ынакшылывыс быжыг чорзун. Тыва дылды эдилекчизи кижи брзнге кадыкшылды, менди-чаагай чорукту, а ол ышкаш э нелиг дылывысты чырык черге сайзырадырынга, салгалдарга камгалап арттырарынга чедиишкиннерни кзедивис!
Хндткел-биле, ТР-ни Дээди Хуралыны (парламентизини) Даргазы К. Даваа
